De Wet VBAR is een van de meest besproken wetsvoorstellen voor zzp’ers en opdrachtgevers. In 2026 is er veel veranderd: een groot deel van het voorstel is geschrapt en alleen het rechtsvermoeden blijft over. In deze blog leggen we uit wat de Wet VBAR precies inhoudt, wat het rechtsvermoeden van werknemerschap betekent, en wat de actuele stand van zaken is. Of je nu zzp’er bent of als opdrachtgever met zelfstandigen werkt, dit zijn de hoofdlijnen die je moet kennen.
Wat is de Wet VBAR?
VBAR staat voor “Verduidelijking beoordeling arbeidsrelaties en rechtsvermoeden”. Het oorspronkelijke voorstel bestond uit twee onderdelen:
- Een toetsingskader dat duidelijker moest maken wanneer iemand werknemer is en wanneer zelfstandige.
- Een rechtsvermoeden van werknemerschap voor zzp’ers met een laag uurtarief.
In maart 2026 is het eerste onderdeel, het toetsingskader, geschrapt. Wat overblijft is het rechtsvermoeden. Het wetsvoorstel heet daarom formeel nu “Wet invoering rechtsvermoeden van arbeidsovereenkomst op basis van een uurtarief”, maar in de praktijk noemt iedereen het nog Wet VBAR of WVBAR.
Wat is het rechtsvermoeden van werknemerschap?
Het rechtsvermoeden is een steuntje in de rug voor laagbetaalde zelfstandigen. Het geldt voor zzp’ers met een tarief tot €38 per uur (prijspeil 1 januari 2026, mogelijk nog te indexeren). Verdient een zelfstandige minder dan dat bedrag, dan kan hij of zij zich bij de rechter beroepen op het vermoeden dat er eigenlijk sprake is van een arbeidsovereenkomst. Op dat moment draait de bewijslast om: niet de werkende, maar de opdrachtgever moet dan aantonen dat er wél sprake is van zelfstandig ondernemerschap. Dat beroep kan trouwens niet alleen door de werkende zelf worden gedaan, maar ook door een vertegenwoordiger zoals een vakbond of pensioenuitvoerder.
Let op: het rechtsvermoeden geldt alleen civielrechtelijk
Het rechtsvermoeden werkt alleen in de relatie tussen werkende en opdrachtgever, bij de civiele rechter, en werkt niet door naar de fiscaliteit of de sociale zekerheid. De Belastingdienst en het UWV toetsen dus niet zelf aan de €38-grens. Zij beoordelen een arbeidsrelatie gewoon op de bekende criteria loon, arbeid en gezag, waardoor een laag tarief niet automatisch tot een naheffing leidt. Pas als een rechter heeft vastgesteld dat er sprake is van een arbeidsovereenkomst, kan de Belastingdienst zich daar vervolgens op beroepen.
Met andere woorden: het rechtsvermoeden geeft de werkende een sterkere positie in een arbeidsrechtelijk conflict, maar verandert niets aan de manier waarop de Belastingdienst de Wet DBA handhaaft.
Wat is er met het toetsingskader gebeurd?
Het verduidelijkingsdeel, dat de criteria voor werknemer versus zelfstandige wettelijk moest vastleggen, is door minister Aartsen geschrapt. Het zorgde volgens het kabinet voor te veel onrust en onduidelijkheid, en wordt vervangen door het toetsingskader uit een nieuw voorstel: de Zelfstandigenwet. Tot die nieuwe wet er is, blijft de beoordeling van arbeidsrelaties gebaseerd op de bestaande rechtspraak, met name het Deliveroo-arrest. Daarbij worden meerdere gezichtspunten tegen elkaar afgewogen, zonder vaste rangorde, en weegt ook het externe ondernemerschap van de zelfstandige mee.
Stand van zaken en planning
Het dossier is in 2026 snel opgeschoven. Dit zijn de belangrijkste momenten op een rij:
- 7 juli 2025: het volledige wetsvoorstel VBAR wordt ingediend bij de Tweede Kamer.
- Maart 2026: via een nota van wijziging wordt het toetsingskader geschrapt, alleen het rechtsvermoeden blijft over.
- 21 april 2026: de Tweede Kamer neemt het rechtsvermoeden-voorstel aan, met een brede meerderheid.
- Voorjaar/zomer 2026: het voorstel ligt bij de Eerste Kamer, die naar afhandeling vóór het zomerreces streeft.
- 1 januari 2027: beoogde inwerkingtreding, zonder overgangsrecht.
De wet is dus nog niet definitief. De Eerste Kamer moet nog instemmen en pas na publicatie in het Staatsblad treedt de wet in werking. Omdat er geen overgangsrecht geldt, vallen straks ook lopende overeenkomsten meteen onder de regels.
Wat betekent dit voor jou?
Ben je opdrachtgever? Loop je contracten met zzp’ers na, vooral die met een tarief onder de €38 per uur. Zorg dat de samenwerking in de praktijk past bij echt zelfstandig ondernemerschap, zodat je sterk staat als een werkende zich op het rechtsvermoeden beroept. Meer over zorgvuldig inhuren lees je in onze gids over een zzp’er inhuren.
Ben je zzp’er? Werk je voor een laag tarief, dan krijg je straks een sterkere rechtspositie. Wil je als zelfstandige werken, zorg dan dat je je ook echt als ondernemer gedraagt: meerdere opdrachtgevers, eigen investeringen en een reëel tarief. Dat helpt om buiten het rechtsvermoeden te blijven.
En de nieuwe Zelfstandigenwet?
De Zelfstandigenwet moet het geschrapte toetsingskader vervangen en vooraf duidelijkheid geven, in plaats van achteraf. In de plannen wordt gewerkt met toetsen vooraf, zoals een zelfstandigentoets en een werkrelatietoets, en wordt gekeken naar kenmerken als meerdere opdrachten, vrijwillig zelfstandig werken, zelf je werktijden bepalen en een eigen voorziening tegen arbeidsongeschiktheid. Deze wet wordt op zijn vroegst in 2027 verwacht.
Veelgestelde vragen
Gaat de Wet VBAR door? Het rechtsvermoeden-deel is op 21 april 2026 door de Tweede Kamer aangenomen en ligt nu bij de Eerste Kamer. Het toetsingskader is geschrapt. De beoogde ingangsdatum is 1 januari 2027.
Wat is de €38-grens precies? Verdient een zzp’er minder dan €38 per uur (prijspeil 1 januari 2026), dan kan hij of zij zich bij de rechter beroepen op het rechtsvermoeden van een arbeidsovereenkomst.
Krijg ik een naheffing van de Belastingdienst als ik onder €38 betaal? Nee, niet automatisch. Het rechtsvermoeden geldt alleen civielrechtelijk. De Belastingdienst toetst gewoon op loon, arbeid en gezag.
Is €38 een minimumtarief? Nee. Werken onder dat tarief mag. Het rechtsvermoeden maakt het alleen makkelijker om de arbeidsrelatie juridisch te laten toetsen.
Geldt de wet ook voor bestaande contracten? Ja. Er is geen overgangsrecht, dus vanaf de inwerkingtreding gelden de regels ook voor lopende overeenkomsten.
Wij houden je via deze pagina op de hoogte van eventuele ontwikkelingen.
Bekijk hier alle 500+ openstaande opdrachten bij de overheid (ZZP & deta) en reageer direct!
Wij houden je ook op de hoogte via onze nieuwsbrief en LinkedIn pagina.
De informatie in deze blog is met zorg samengesteld, maar uitsluitend bedoeld voor algemene informatiedoeleinden. Aan de inhoud kunnen geen rechten worden ontleend. Raadpleeg voor de meest actuele en officiële informatie de websites van de overheid en de Belastingdienst. De auteur is niet aansprakelijk voor eventuele onjuistheden, onvolledigheden of gevolgen van het gebruik van deze informatie. Neem bij twijfel of specifieke vragen contact op met een deskundige of de desbetreffende instantie.
